SGK Kayıtlarında Dikkat Çeken Değişim: Bu Meslekler İçin Yeni Emeklilik Sistemi

Ağır ve riskli iş kollarında çalışan milyonlarca sigortalıyı yakından ilgilendiren önemli bir gelişme yaşandı. Resmi adıyla Fiili Hizmet Süresi Zammı (FHSZ) olarak bilinen yıpranma payı uygulaması, 2026 yılında yapılan düzenlemeyle genişletildi. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) mevzuatı kapsamında yürütülen bu düzenleme sayesinde, fiziksel ve mesleki riski yüksek işlerde çalışanlara erken emeklilik yolunda önemli avantajlar sağlanıyor.

Yeni düzenleme ile birlikte hem kapsama alınan meslek sayısı arttı hem de çalışanların emeklilik yaşını erkene çekebilecekleri süreler netleşti.

Yıpranma Payı Nedir, Nasıl İşler?

Yıpranma payı, ağır ve tehlikeli işlerde çalışan sigortalıların prim günlerine ilave süre eklenmesini sağlayan bir uygulamadır. Normal şartlarda bir çalışanın 1 yıllık sigorta süresi 360 gün olarak kabul edilirken, yıpranma payı kapsamındaki mesleklerde bu süre artış gösterir.

Risk derecesine göre çalışanlara:

• 60 gün,

• 90 gün veya

• 180 gün

ek prim hakkı tanınır.

Örneğin yılda 90 gün yıpranma payı verilen bir işte çalışan sigortalının 1 yıllık çalışması, SGK kayıtlarında 450 gün olarak hesaplanır. Bu durum hem prim gününü hızla artırır hem de emekliliğe giden süreci kısaltır.

Emeklilik Yaşı da Erkene Çekiliyor

Yıpranma payının en önemli avantajlarından biri yalnızca prim artışıyla sınırlı kalmaması. Biriken ek prim günleri, emeklilik yaş haddinden düşülüyor. Bu sayede çalışanlar:

• En fazla 5 yıla kadar,

• Çok ağır ve tehlikeli işlerde ise 8 yıla kadar

daha erken emekli olabiliyor. Bu durum özellikle uzun yıllar ağır şartlarda çalışanlar için büyük bir avantaj olarak öne çıkıyor.

2026 Düzenlemesiyle Kapsam Genişledi

2026 yılında yapılan yasal düzenleme ile Fiili Hizmet Süresi Zammı kapsamına yeni iş kolları dahil edildi. Böylece daha önce yıpranma payından yararlanamayan bazı ağır sanayi çalışanları da erken emeklilik avantajına kavuştu.

Yıpranma Payı Kapsamındaki Meslekler

• Gazeteciler: Sarı basın kartı bulunan muhabirler ve basın çalışanları

• Maden ve Yeraltı İşçileri: En yüksek yıpranma payına sahip grup (yılda 180 gün – 6 ay)

• Güvenlik Güçleri: Asker, polis, MİT mensupları, cezaevi infaz koruma memurları

• Ağır Sanayi Çalışanları: Demir-çelik, cıva, asit üretimi gibi tehlikeli alanlar

• İtfaiyeciler: Yangınla mücadele ve acil müdahale ekipleri

2026 İtibarıyla Listeye Eklenen Meslekler

Yeni düzenleme ile birlikte aşağıdaki iş kolları da yıpranma payı kapsamına alındı:

• Çimento fabrikası çalışanları

• Alüminyum sanayi işçileri

• Dökümhane emekçileri

• Cam sanayi çalışanları

Bu alanlarda çalışanlar, artık fiili hizmet süresi zammından yararlanarak hem primlerini daha hızlı tamamlayabilecek hem de emeklilik yaşını erkene çekebilecek.

SGK Mevzuatıyla Resmen Uygulanıyor

Yıpranma payı uygulaması, SGK mevzuatı kapsamında resmi olarak yürütülüyor. Kapsam dahilindeki çalışanların, hizmet dökümlerini düzenli kontrol etmeleri ve fiili hizmet süresi zammının primlerine yansıtılıp yansıtılmadığını takip etmeleri büyük önem taşıyor.

2026 düzenlemesiyle birlikte ağır ve riskli işlerde çalışanlar için erken emeklilik artık daha ulaşılabilir hale gelirken, yeni meslek gruplarının sisteme dahil edilmesi çalışma hayatında önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.